Ko nga kairangahau i Max Planck Institute for Nuclear Physics kua angitu te ine i nga huringa iti rawa atu i te papatipu o nga ngota takitahi e whai ake ana i nga peke irahiko i roto ma te whakamahi i te toenga ngota Pentatrap tino tika i te Institute i Heidelberg.
I roto i nga miihini puāwaitanga, ko te 'papatipu' he taonga tino nui o tetahi mea e kore e huri - ka huri te taumaha i runga i te 'tere na te kaha o te kaha' engari ko te papatipu noho tonu. Ko tenei whakaaro mo te pumau o te papatipu he kaupapa taketake i roto i nga miihini Newtonian, engari, kaore i te pera i te ao quantum.
Ko te ariā o te whakawhanaungatanga a Einstein i homai te whakaaro o te tauritenga papatipu me te kaha e kii ana ko te papatipu o tetahi mea e kore e noho tonu i nga wa katoa; ka taea te huri ki te (he rite te nui) te kaha me te huri ke. Ko tenei hononga-whanaungatanga, whakawhitinga ranei o te papatipu me pūngao Ko tetahi o nga whakaaro nui i roto i te aoiao, ka hoatu e te wharite rongonui E=mc2 hei pärönaki o te ariä whakawhäiti motuhake a Einstein ko E te püngao, ko te m te papatipu, ko te c te tere o te marama i roto i te korehau.
Tenei whārite E=mc2 Kei te takaro puta noa i nga waahi katoa engari ka tino kitea, hei tauira, i roto ahau nga reactors te ngaronga wahanga o te papatipu i te wa o te wehenga karihi me te tauhohenga hanumi karihi ka puta te nui o te kaha.
I roto i te ao iti-ngota, ka peke te irahiko 'ki' ranei 'mai' tetahi orbital ki tetahi atu, ko te nui o te kaha e rite ana ki te 'aputa taumata kaha' i waenganui i nga taumata quantum e rua ka uru, ka tukuna ranei. Nō reira, i runga i te tātai o te whakaōritenga pūngao-papatipu, te papatipu o te ngota me piki ake ina ka ngongo i te kaha, me te rereke, me heke ina tuku te hiko. Engari ko te huringa o te papatipu o te ngota i muri i nga whakawhitinga rahinga o nga irahiko i roto i te ngota, he iti rawa ki te ine; he mea kaore ano kia taea i tenei wa. Engari kaore ano!
Ko nga kairangahau o Max Planck Institute for Nuclear Physics kua angitu te ine i tenei huringa iti rawa atu i roto i te papatipu o nga ngota takitahi mo te wa tuatahi, tera pea ko te waahi teitei o te ahupūngao tika.
Hei whakatutuki i tenei, i whakamahia e nga kairangahau i te Max Planck Institute te pauna ngota Pentatrap tino tika i te Institute i Heidelberg. PENTATRAP e tohu ana mo te 'tiketikete Penning trap mass spectrometer', he taurite ka taea te ine i nga huringa iti iti i roto i te papatipu o te ngota whai muri i nga pekenga irahiko i roto.
Ka kitea e PENTATRAP nga ahuatanga hiko metastable i roto i nga ngota.
Ko te purongo e whakaatu ana i te kitenga o te ahua hiko metatable ma te ine i te rereketanga papatipu i waenga i te whenua me nga whenua hikaka i te Reniuma.
***
Tohutoro:
1. Max-Planck-Gesellschaft 2020. Whare Karere – Ka ine te Pentatrap i nga rereketanga o te papatipu i waenga i nga ahuatanga rahi. Posted 07 May 07, 2020. Kei te waatea i runga ipurangi i https://www.mpg.de/14793234/pentatrap-quantum-state-mass?c=2249 I totoro i te 07 o Haratua 2020.
2. Schüssler, RX, Bekker, H., Braß, M. et al. Te kitenga o nga ahuatanga hiko metastable na Penning trap mass spectrometry. Taiao 581, 42–46 (2020). https://doi.org/10.1038/s41586-020-2221-0
3. JabberWok i te reo Ingarihi Q52, 2007. Bohr atom model. [whakaahua ipurangi] Kei te waatea i https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Bohr_atom_model.svg 08 Mei 2020.
***
